Folia, metal, plastik, szkło. W czym zdrowo przechowywać żywność?

17.01.2020 r.

Od dłuższego czasu naukowcy i media nawołują do robienia zakupów przy pomocy bawełnianych toreb i wielorazowych opakowań. Większość motywuje swoje stanowisko koniecznością dbania o środowisko. Ale jest jeszcze jeden czynnik, dla którego ważne jest to w jakim opakowaniu żywność jest sprzedawana, a potem także przechowywana. Ten czynnik to nasze zdrowie. Jak się okazuje plastik plastikowi nierówny, a folia aluminiowa może niekorzystnie wpływać na naszą pamięć, kości, a także gospodarkę hormonalną.

Czego należy unikać?

Środowisko i nasz organizm w pierwszej kolejności będą nam wdzięczne za uważne spoglądanie na gatunek tworzywa sztucznego, z którego wyprodukowane są butelki z wodą mineralną, kubeczki jogurtów oraz plastikowe opakowania na lunch lub obiad jedzony w pracy. Dbając o środowisko często nawołujemy, by nie kupować butelkowanej wody, podkreślamy, że lepiej nosić własną butelkę wielokrotnego użytku, którą uzupełniać można kranówką. Wszystko to prawda, jednak dla własnego zdrowia warto zadbać również o to z jakiego rodzaju plastiku została wykonana nasza butelka wielorazowa. Najlepiej, jeśli będzie to butelka szklana. Ale jeśli zdecydujemy się na tworzywo sztuczne, to z pewnością unikać należy oznaczeń PET i BPA, najbezpieczniej wybierać wyłącznie butelki, słoje, opakowania wykonane z polipropylenu oznaczanego również jako PP. Niestety, większość butelek, w których sprzedawana jest woda mineralna wykonana jest z PET. Dlatego nie należy używać ich wielokrotnie. Zwłaszcza w kontakcie z wysoką temperaturą mogą wydzielać szkodliwe substancje. Przyjrzyjmy się zatem równym gatunkom tworzyw sztucznych, mając na uwadze, że tylko 3 z nich są w miarę bezpieczne dla zdrowia. Na zielono zaznaczone są tworzywa bezpieczne, a na czerwono te, których należy unikać.

Fot. Różne rodzaje tworzyw sztucznych, dostępne na rynku

 

 

 

 

 

 

 

  1. PET – politereftalan etylenu
    Najczęściej wykorzystuje się go do pojemników, opakowań, talerzy. Niestety jego kontakt z żywnością może prowadzić do uwolnienia i wniknięcia do jedzenia substancji takich, jak ksenoestrogeny (przypominające estrogeny, czyli żeńskie hormony). Picie wody, przechowywanie jedzenia w tego typu pojemnikach może prowadzić do zaburzenia balansu gospodarki hormonalnej. Tych toksyn nie da się pozbyć w trakcie mycia. Co więcej aktywizują się one mocniej w wysokiej temperaturze, dlatego nie należy wlewać do tego rodzaju butelek i pojemników wrzątku, trzeba unikać podgrzewania w mikrofalówce. Powyżej 15 stopni C do wody i jedzenia przenikać mogą substancje będące pochodnymi ropy naftowej i benzenu.
  2. HDPE – polietylen o dużej gęstości
    Wykonuje się z niego m.in folię do pakowania żywności, pojemniki nadające się do wielokrotnego użycia, butelki na mleko, opakowania na chemię gospodarczą, kontenery na śmieci oraz rury. Uznawany za raczej bezpieczny dla zdrowia, można go wykorzystywać ponownie.
  3. PVC polichlorek winylu
    Wydziela toksyczne substancje (w procesie spalania wytwarzają się groźne dioksyny). Czasem używa się go w produkcji min. folii. Jest używany w produkcji poza branżą spożywczą – do wytwarzania rur, stolarki okiennej, wykładzin podłogowych czy strzykawek.
  4. LDPE polietylen niskiej gęstości
    Raczej bezpieczny, ale nie jest to tak pewne, jak w przypadku tworzywa 2 i 5. Uchodzi za fizjologicznie obojętny oraz mało odporny na wysokie temperatury. Używa się go do produkcji wielu rodzajów opakowań do żywności, do produkcji torebek foliowych, folii spożywczej oraz opakowań na ketchup czy musztardę.
  5. PP – polipropylen
    Wytrzymały i odporny na wysokie temperatury. „Najczystszy” w wytwarzaniu, co oznacza, że nie jest tak szkodliwy dla środowiska, jak pozostałe. W pełni poddaje się recyklingowi, zanim jego degradacja będzie konieczna. Nie emituje niebezpiecznych gazów i ma najniższą emisję CO2. Jest też najbardziej bezpieczny dla zdrowia.
  6. PS – polistyren
    Budową i składem najbardziej przypomina styropian. Nie może służyć jako opakowanie żywności. Może wydzielać toksyny, a mimo to bywa obecny np. w jednorazowych kubkach na kawę (najczęściej jako wieczko kubka), jednorazowej zastawie stołowej lub w pojemnikach na jedzenie na wynos.
  7. Inne
    Najbardziej toksyczne ze wszystkich. Nie można ich wykorzystywać lub przynajmniej powinno się ograniczyć kontakt z nimi do minimum.

Co czyni tworzywa typu BPA tak groźnymi dla zdrowia? Bisfenol A, to substancja która ma zły  wpływ na układ nerwowy i powodować może: zaburzenia pamięci, depresję, schizofrenię. BPA przyczynia się również do szybszego namnażania się komórek tłuszczowych, co w konsekwencji prowadzi do otyłości. To on wydziela również wspomniane wcześniej ksenoestrogeny. Ludzki organizm odczytuje je jako faktyczne hormony, co prowadzi do zaburzeń gospodarki hormonalnej. Bisfenol A rozregulowuje system odpornościowy, a więc zwiększa podatność na różnego rodzaju choroby, w tym nowotwory.

Niestety, z tych samych powodów należy ograniczyć użycie folii aluminiowej. Z pozoru jest to bardzo elastyczne narzędzie, które przydaje nam się w trakcie pieczenia w piekarniku, na grillu lub w żarze ogniska, ale jego nadużywanie nie jest zdrowe. Folia aluminiowa stworzona jest z glinu, czyli materiału bardzo powszechnego, ale wchodzącego w niezdrowe reakcje z pożywieniem kwaśnym lub podgrzewanym. Duże ilości glinu odłożone w organizmie mogą prowadzić do zaburzeń pamięci lub osteoporozy. Z domowej kuchni warto również wykluczyć aluminiowe garnki i patelnie.

Z czego można bezpiecznie korzystać?

Szkło, papier śniadaniowy, stal nierdzewna. Przedmioty z tych surowców sprawdzą się w kuchni najlepiej. Kanapki, wędliny, ser warto trzymać w papierze. Resztki dań, lunche, obiady na wynos warto pakować do szklanych pojemników. Najbezpieczniejsze dla zdrowia są również czajniki ze szkła hartowanego lub stali nierdzewnej. Dla bezpieczeństwa lepiej odrzucić te plastikowe, bo herbata i kawa, to napoje które pijemy przecież bardzo często.

Jeśli mowa o herbacie, to nie każdy wie, że popularna herbata „w torebkach”, to kolejne źródło mikroplastiku, który niepotrzebnie dostarczamy naszemu organizmowi. Na rynku dostępne są już metalowe/stalowe zaparzacze, które pozwalają zrezygnować z torebek. Dokładnie z tych samym powodów bezwzględnie należy zrezygnować z gotowania ryżu w woreczkach. Lepiej odmierzyć sobie pożądaną porcję ryżu i ugotować ją bezpośrednio w wodzie w proporcji pół szklanki ryżu na jedną szklankę wody.

Takie drobne zmiany sprawią, że prawie nie odczujemy różnicy w komforcie życia, a znacznie zminimalizujemy wpływ szkodliwych substancji na nasze zdrowie.

Źródła:

https://focusgarden.pl/poradnik/czym-jest-polipropylen/

https://www.newsweek.pl/styl-zycia/wyrzuc-folie-jedz-zdrowsza-zywnosc-jedzenie-zdrowia-zywnosc-najskuteczniejsze-diety/90ejtly

http://www.odzywianie.info.pl/kuchnia/artykuly/art,opakowania-plastikowe-do-zywnosci-rodzaje-i-wplyw-na-zdrowie.html

https://krokdozdrowia.com/szkodliwa-folia-aluminiowa-pozbadz-kuchni/

https://zywienie.abczdrowie.pl/folia-aluminiowa-zagraza-zdrowiu-przestan-po-nia-siegac

https://ulicaekologiczna.pl/recykling/plastik-plastikowi-nierowny